Wiatr, ciśnienie i czy w ogóle wychodzisz z portu

Pogoda na egzaminie to głównie czytanie obrazka: plot stacji, róża wiatrów albo mapa izobar. Naucz się symboli, potem historii, którą opowiadają — wyż, niż, bryza i fronty.

Ploty stacji na mapie pogody

Koło stacji koduje zachmurzenie (ile koła jest wypełnione), drzewko wiatru (skąd wieje, z „piórkami” prędkości w węzłach) i często wartość ciśnienia. Jeden schemat SailPrep czyta się jako północny zachód 20 węzłów przy 50% zachmurzenia.

Symbol mapy: wiatr 20 kn z NW, pół zachmurzenia.
Plot stacji — prędkość w węzłach, kierunek i zachmurzenie.

Wiatrowskaz na pokładzie to analogowy przyrząd: ustawia się pod wiatr. Mapy podają wiatr rzeczywisty; jacht czuje wiatr pozorny — nie mieszaj tych dwóch w odpowiedzi.

Wiatrowskaz (egzaminacyjny „przyrząd A”).

Róża wiatrów

Róża wiatrów podsumowuje, jak często wiatr wieje z każdego punktu kompasu w danym miejscu, czasem z pasmami prędkości. To klimatologia, nie dzisiejsza prognoza — przydatna do wyboru kotwicowiska albo sezonu, nie do planu 12-godzinnego przejścia.

Róża wiatrów z częstością i siłą.
Roczna częstość według punktu kompasu (%).
Róża wiatrów z częstością i prędkością.

Wyże, niże i izobary

Izobary to linie jednakowego ciśnienia w hektopaskalach. Gęste izobary oznaczają silniejszy wiatr geostroficzny. Na półkuli północnej wiatr krąży przeciwnie do zegara wokół niżu i zgodnie z zegarem wokół wyżu, lekko przecinając izobary w stronę niższego ciśnienia przy powierzchni.

Obszar niżowy z izobarami (hPa).
Obszar wyżowy z izobarami (hPa).
Fragment mapy meteorologicznej jak w pytaniach egzaminacyjnych.

Rozwijający się niż z frontem ciepłym i zimnym zmienia pogodę: deszcz na froncie ciepłym, skręt i silniejszy deszcz na zimnym, potem czystsze powietrze polarne. Chmury dzieli się według wysokości — wysokie, średnie, niskie i chmury rozwoju pionowego (cumulonimbus).

Bryza i Beaufort

Bryza przybrzeżna zmienia kierunek dwa razy na dobę: w dzień z morza na ląd (bryza morska), gdy brzeg się nagrzewa; w nocy z lądu na morze (bryza lądowa). Może dodać się do wiatru gradientowego albo go znieść — dlatego prognoza „10 węzłów” w słonecznej zatoce po południu czuje się jak 18.

Siłę wiatru na egzaminie opisuje się skalą Beauforta (stopnie, nie tylko węzły). Sternik powinien znać stan morza przy 4–6 Bft; 8 to sztorm, a szkwał potrafi nagle podnieść siłę o stopień albo dwa. Zanim wypłyniesz, złóż Beauforta z rozbiegiem fali (fetch), głębokością i prądem pływowym.

Nawyki egzaminacyjne

Ucz się z SailPrep

Fiszki, quizy i przypomnienia są w aplikacji. Pobierz za darmo i wracaj do materiału.

Inne poradniki

Ten artykuł służy nauce i powtórce. Nie jest poradą prawną. Zawsze sprawdzaj oficjalne teksty COLREG, IALA, CEVNI i lokalnych władz. SailPrep jest niezależną pomocą do nauki i nie jest powiązana z PZŻ, PZMWiNW, RYA ani żadnym organem certyfikującym.